Χριστόφορος Γεωργόπουλος. Αντιρατσισμός και επαγγελματικός αθλητισμός.

     Ο επαγγελματικός αθλητισμός αποτελεί δομικό συστατικό των μηχανισμών κατήχησης. Ένα σημαντικότατο ποσοστό της διανοητικής μας προσπάθειας απορροφάται από αυτόν τον τομέα. Είναι τρομακτική η αντίθεση ανάμεσα στις γνώσεις, την κριτική ανάλυση, την οξυδέρκεια, την αυτοπεποίθηση που διαθέτουμε κουβεντιάζοντας για τα σπορ και στην ατολμία, την άγνοια, την απελπισία, την αδιαφορία που παρατηρείται όταν η συζήτηση έρθει σε κοινωνικοπολιτικά ζητήματα. Και επειδή κάθε εξουσιαστικό μοντέλο στηρίζεται σε πολίτες αδιάφορους και ανενημέρωτους, τα προβαλλόμενα πρότυπα οφείλουν να αποστασιοποιηθούν από κάθε πολιτικό στοιχείο.

      Ο σύγχρονος αθλητισμός τηρεί με θρησκευτική ευλάβεια την απαίτηση του απολίτικου αθλητή- σταρ. Οι Ολυμπιακοί αγώνες της ντόπας και των χημικών, των πολυεθνικών και της βιομηχανίας παραγωγής θεάματος δημιουργούν αθλητές- ιδιοκτησία των εταιριών. Με κάθε δήλωση και κίνησή τους να υπόκειται στην έγκριση των χορηγών και των διαφημιστών, το να εκφραστούν κοινωνικές ανησυχίες ή έστω έμμεσες πολιτικές θέσεις μοιάζει απίθανο, αν όχι κωμικό. Ο αθλητής είναι εικόνα, χρήμα, ρεκόρ, πάντως όχι άνθρωπος.

     Ας δούμε όμως δύο παράξενες ιστορίες από την μακρινή εκείνη εποχή που (πρωτ)αθλητής ήταν ακόμη άτομο με προσωπικότητα και ευαισθησίες, χωρίς να έχει αποστασιοποιηθεί, υπό την ιδιότητα του σταρ, από τον κοινωνικό του περίγυρο.

     Ολυμπιακοί Αγώνες Μέξικο, 16 Οκτωβρίου 1968. Ο Αφροαμερικανός αθλητής Tommie Smith κερδίζει το χρυσό μετάλλιο στα 200 μέτρα με το ασύλληπτο τότε 19.83, χρόνος που ακόμη και σήμερα κατατάσσεται ανάμεσα στους κορυφαίους όλων των εποχών. Στην τρίτη θέση θα βρεθεί ο συμπατριώτης του John Carlos, πίσω από τον Αυστραλό Peter Norman. Το τελετουργικό της απονομής, λίγες ώρες αργότερα, θα έμενε στην ιστορία ως η κορυφαία και πιο θαρραλέα πολιτική πράξη στην ιστορία των αγώνων. Οι δύο αθλητές θα ανέβουν στο βάθρο χωρίς παπούτσια, φορώντας μόνο μαύρες κάλτσες, για να υπενθυμίσουν πως η στιγμιαία λάμψη της δόξας δεν ήταν ικανή να διαγράψει μία ζωή μέσα στη φτώχεια. Ο Carlos θα αφήσει ανοιχτό το πάνω μέρος της στολής του, εκφράζοντας την αλληλεγγύη του προς το εργατικό κίνημα των ΗΠΑ. Με τα κεφάλια σκυμμένα θα αρνηθούν να κοιτάξουν την αμερικανική σημαία και θα υψώσουν τη γαντοφορεμένη γροθιά τους, σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τις φυλετικές διακρίσεις και την επίσημη ρατσιστική νομοθεσία των ΗΠΑ. Η ''μαύρη γροθιά'' ήταν το σύμβολο και σήμα-κατατεθέν του αγωνιστικού κινήματος της ''Μαύρης Δύναμης'', ενός κινήματος με χαρακτήρα όχι μόνο αμυντικό απέναντι στην καταπίεση των λευκών αλλά δυναμικό, με έμφαση στη φυλετική υπερηφάνεια και πάγια αιτήματα για δημιουργία αυτόνομων δομών εντός της αφροαμερικανικής κοινότητας. Αξίζει να σημειωθεί πως ο (λευκός) Norman στήριξε έμπρακτα την κίνηση των συναθλητών του, φέροντας διακριτικά υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ο Smith σε δύο φράσεις θα αποτυπώσει την ιστορική πραγματικότητα του φυλετικού ρατσισμού και θα σηκώσει με τον πιο γενναίο τρόπο στους ώμους του όλους τους μαύρους συμπατριώτες του. ''Αν κερδίσω είμαι Αμερικανός, όχι Αφροαμερικανός. Αν κάνω κάτι κακό, είμαι αράπης''. Όταν ο αθλητής είναι πρότυπο, έμπνευση, υπόδειγμα θάρρους και εντιμότητας. Όταν ο άνθρωπος δεν αλλοτριώνεται, ακόμη και αν βρεθεί στην κορυφή του κόσμου. Πόσο ξένο μοιάζει αυτό το παράδειγμα στις μέρες μας.

     Ακόμη παλιότερα, το 1936, η Γερμανία θα φιλοξενούσε τη μεγαλύτερη αθλητική διοργάνωση, με τη χιτλερική προπαγάνδα να ευελπιστεί σε επιβεβαίωση των ρατσιστικών θεωριών περί υπεροχής της άριας φυλής. Όμως από τις 3 μέχρι τις 9 Αυγούστου ένας Αφροαμερικανός, κατά ειρωνική σύμπτωση εγγονός σκλάβου, ο Jesse Owens, θα κατέρριπτε κάθε βιολογική θεωρία των Ναζί και θα ταπείνωνε τον Χίτλερ μέσα στο Ολυμπιακό Στάδιο του Βερολίνου. Θα αναδειχθεί σε αδιαφιλονίκητο πρωταγωνιστή των αγώνων με 4 χρυσά μετάλλια (100μ, 200μ, μήκος, 4χ100μ). Πριν την απονομή των 100μ. o Χίτλερ θα θυμηθεί μία επείγουσα δουλειά και θα αποχωρήσει απο το στάδιο. Και αν η κυριαρχία του Owens ήταν εκ του αποτελέσματος ευεργετική αλλά όχι άμεσα πολιτική πράξη- θυμίζουμε ότι ο Owens καταδίκασε αργότερα την πολιτικοποίηση των αγώνων από τους Smith και Carlos- εκείνο που αξίζει να υπογραμμίσουμε είναι πως ο αργυρός στο μήκος Γερμανός Luz Long, μεγάλη ελπίδα των Ναζί, όχι μόνο διατήρησε άψογες σχέσεις με τον Owens αλλά ο ίδιος τον βοήθησε με συμβουλές πριν τον αγώνα. Λένε πως η αξία του ηττημένου δίνει ακόμη μεγαλύτερη αξία στο νικητή και πως ο σπουδαίος αθλητής είναι πρώτα από όλα σπουδαίος άνθρωπος. Είναι βέβαιο πως και τα δύο ισχύουν για τον Long. Μέσα στην παραφροσύνη της ναζιστικής Γερμανίας πέρασε ένα ηχηρό, διαχρονικό μήνυμα. Οι επιμέρους φυλές, οι εθνικές ομάδες, οι άνθρωποι μεμονωμένα δεν έχουν τίποτα να χωρίσουν. Τα εθνικά και φυλετικά μίση κατασκευάζονται από εξουσίες που στρέφουν την προσοχή των καταπιεζομένων σε ζητήματα μακριά από εκείνα που πραγματικά τους απειλούν, προκειμένου όχι απλά να νομιμοποιηθούν αλλά να γίνουν αποδεκτές και επιθυμητές ως ομπρέλες προστασίας. Πόσο επίκαιρο μοιάζει αυτό το μάθημα στις μέρες μας.

Έφη Μουγκαράκη. Καταγγελία για ξυλοδαρμό μετανάστη στα κρατητήρια του τμήματος αλλοδαπών της Π. Ράλλη, left.gr

Καταγγελία για ξυλοδαρμό μετανάστη στα κρατητήρια του τμήματος αλλοδαπών της Π. Ράλλη :: left.gr

Μπ. Πολυχρονιάδης. Όταν ο Όμιλος Λάτση «θυμήθηκε» τη δημοκρατία.

OΤΑΝ Ο ΟΜΙΛΟΣ ΛΑΤΣΗ «ΘΥΜΗΘΗΚΕ» ΤΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

Η κατάντια μας σε αριθμούς. Hμεροδρόμος

Η κατάντια μας σε αριθμούς | ημεροδρόμος

Γιώργος Βέλτσος. Τσουκαλάς και Φορτσάκης. Το Βήμα Online

Τσουκαλάς και Φορτσάκης - γνώμες - Το Βήμα Online

Δημήτρης Μηλάκας. «Pacta sunt servanda» - ΤΟ ΠΟΝΤΙΚΙ

«Pacta sunt servanda» - ΤΟ ΠΟΝΤΙΚΙ

Όλγα Παναγιωτοπούλου. Γνωρίζετε ότι… Διεθνή. Η Νορβηγία προτείνει την ποινικοποίηση της επαιτείας.

Όλγα Παναγιωτοπούλου. Γνωρίζετε ότι… Διεθνή. Η Νορβηγία προτείνει την ποινικοποίηση της επαιτείας.

Η Νορβηγία έχει προτείνει έναν αμφιλεγόμενο νόμο, ο οποίος καθιστά παράνομη τόσο την ίδια την επαιτεία, όσο και τη βοήθεια προς τους επαίτες. Αυτοί, δηλαδή, που τους προσφέρουν χρήματα, φαγητό και στέγη μπορεί να αντιμετωπίσουν ποινή φυλάκισης από 6 μήνες έως 1 χρόνο, εφόσον τεθούν σε εφαρμογή τα ανάλογα μέτρα.

Το Κοινοβούλιο της Νορβηγίας συζητά από πέρυσι την απαγόρευση της επαιτείας στο Όσλο, εξαιτίας του μεγάλου αναφερόμενου αριθμού ζητιάνων στους δρόμους. Ο κύριος στόχος που προβάλλεται για τη νομιμοποίηση μιας τέτοιας πρακτικής είναι η καταπολέμηση των οργανωμένων δικτύων επαιτείας. Έτσι, παρά τις αντιδράσεις των δημοτικών αρχών του Όσλο ενάντια στον εν λόγω νόμο, ο Υπουργός Δικαιοσύνης της Νορβηγίας Vidar Brein-Karsley θεωρεί ότι είναι αναγκαίος για να τεθούν εκτός νόμου όσοι διευθύνουν δίκτυα επαιτείας ως «οργανωμένη επιχείρηση» και ότι είναι σκόπιμο να δοθεί η σχετική εξουσία στην αστυνομία.

Άνθρωποι που συνηθίζουν να φροντίζουν ανθρώπους που μένουν στον δρόμο φοβούνται ότι οι πράξεις καλής θέλησης θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν παράνομες αν ψηφιστεί το νομοσχέδιο. Εξάλλου, και εκπρόσωποι του Σοσιαλιστικού Αριστερού Κόμματος εκδήλωσαν την οργή τους ενάντια στην πρόταση της κυβέρνησης, κατηγορώντας την για ποινικοποίηση της φτώχειας: «Η πλουσιότερη χώρα της Ευρώπης εγκληματοποιεί τους φτωχότερους ανθρώπους της Ευρώπης».

Η κυβέρνηση έχει στείλει το νομοσχέδιο για διαβούλευση με καταληκτική ημερομηνία την 15^η Φεβρουαρίου.

Πηγή: O’ Connor R.,  “Norway proposes to criminalise beggars and those trying to help them, The Independent, 4 February, 2015.

file:///C:/Users/User/Desktop/Norway%20proposes%20to%20criminalise%20beggars%20and%20those%20trying%20to%20help%20them%20-%20Europe%20-%20World%20-%20The%20Independent.html

Όλγα Παναγιωτοπούλου

Μεταπτυχιακό Εγκληματολογίας

Πάντειο Πανεπιστήμιο

Στάθης Σταυρόπουλος. Ο ΙΩΑΝΝΗΣ Ο Η’, ΤΟ 1438. enikos.gr

Ο ΙΩΑΝΝΗΣ Ο Η’, ΤΟ 1438

Χριστόφορος Γεωργόπουλος. Ιστορική αφήγηση και αξιολογική ουδετερότητα.

Χριστόφορος Γεωργόπουλος. Ιστορική αφήγηση και αξιολογική ουδετερότητα.

     Έχουμε επανειλημμένως τονίσει πως για μια κριτική, ιστορική ή κοινωνιολογική προσέγγιση είναι αδύνατον να υπάρξει αξιολογική ουδετερότητα. Κάθε γνώση, τουλάχιστον στις ανθρωπιστικές επιστήμες, φέρει συγκεκριμένο πολιτικό περιεχόμενο, αντανακλά ορισμένη πολιτική και κοινωνική κατασκευή. Κάθε γνώση για κάποιον παράγεται και κάποιον εξυπηρετεί. Ο καθορισμός του θέματος της έρευνας, οι διαθέσιμοι οικονομικοί πόροι και η προέλευσή τους, η οριοθέτηση του ερευνητικού πεδίου, η επιλογή της βασικής βιβλιογραφίας, η διάρθρωση του κεντρικού επιχειρήματος, όλα ενέχουν και προ-υποθέτουν μία αξιολογική, ευρύτερα ιδεολογική και πολιτική τοποθέτηση.

     Σε επίπεδο εγκληματολογίας, ο μελετητής που θα επιλέξει να αναζητήσει τα αίτια του εγκλήματος σε βιολογικούς παράγοντες, αποκλείοντας από το πεδίο έρευνας τις κοινωνικές και οικονομικές δομές, πραγματοποιεί συνειδητή αξιολογική τοποθέτηση. Ο μελετητής που θα χρηματοδοτηθεί από μία ιδιωτική εταιρία, δεν μπορεί παρά να ευθυγραμμιστεί προς τις απαιτήσεις της εταιρίας που αποβλέπει σε άμεσα, βραχυπρόθεσμα αποτελέσματα, ικανά να αυξήσουν τα ανταγωνιστικά τους πλεονεκτήματα εντός της αγοράς και να αποφέρουν το μέγιστο κέρδος. Ο μελετητής που θα χτίσει το επιχείρημά του πάνω στις θεωρίες των Lombroso και Ferri είναι εξίσου ιδεολογικά και αξιολογικά φορτισμένος με τον μελετητή που θα βασιστεί στις αναλύσεις των Vidal και Chomsky. Στα περί τρομοκρατίας, ο μελετητής που θα θέσει ως βάση για την μελέτη του την βιβλιογραφική παραγωγή του RAND, ερευνητικού κέντρου συστημένου και χρηματοδοτούμενου από την αμερικανική αεροπορία, είναι εξίσου ιδεολογικά φορτισμένος με εκείνον που θα στηριχθεί στα γραπτά των Howard Zinn και Samir Amin.

     Ακόμη όμως και η χρήση ορισμένων όρων-λέξεων σε συγκεκριμένο πλαίσιο και ο συνακόλουθος αποκλεισμός άλλων, συχνά εμπεριέχει αξιολογική επιλογή. Ο ερευνητής που κάνει λόγο για «σωφρονιστικά καταστήματα» και όχι για «φυλακές», για «κέντρα φιλοξενίας» και όχι «στρατόπεδα συγκέντρωσης» μεταναστών, για «εργασιακή εφεδρεία» και όχι «απόλυση», πραγματοποιεί μία συγκεκριμένη, συνειδητή, ιδεολογικά φορτισμένη επιλογή.

     Τις ίδιες αρχές ακολουθούμε όταν αφηγούμαστε ιστορικά γεγονότα[1]. Ένα από τα μεγαλύτερα καθάρματα που γνώρισε ποτέ αυτός ο κόσμος, ο γνωστός και μη εξαιρετέος κατά συρροή φονιάς των λαών Henry Kissinger, είπε κάποτε πως «ιστορία είναι η μνήμη των κρατών». Πράγματι, οι αφηγήσεις της επίσημης ιστορίας και των αυτοαποκαλούμενων αντικειμενικών, αμερόληπτων παρατηρητών της γίνονται από την οπτική γωνία των ηγετών και των εξουσιαστικών ελίτ. Η δική μας οπτική γωνία είναι κάπως διαφορετική και τυχαίνει να μην ταυτίζεται με την μνήμη των κρατών. Τα έθνη δεν είναι και δεν υπήρξαν ποτέ κοινότητες. Όταν η ιστορία μίας χώρας παρουσιάζεται ως ιστορία μίας οικογένειας, τότε αποκρύπτονται οι λυσσαλέες συγκρούσεις συμφερόντων ανάμεσα σε κατακτητές και κατακτημένους, σε αφέντες και δούλους, σε καπιταλιστές και εργάτες, σε εξουσιαστές και εξουσιαζόμενους, σε άτομα διαφορετικής φυλής και φύλου.

     Ενόψει της αναπόφευκτης επιλογής στρατοπέδου, που προκαλείται από την επιλεκτικότητα και την έμφαση που δίνει ο καθένας στα διαφορετικά ιστορικά γεγονότα, εμείς επιλέγουμε να διηγηθούμε την ιστορία από την πλευρά των Παλαιστινίων και όχι του Ισραήλ, από του ΡΚΚ και όχι του φασιστικού τουρκικού κράτους, των Σαντινίστας και όχι των Κόντρας, του MLN και όχι της εγκάθετης των ΗΠΑ στρατιωτικής δικτατορίας της Ουρουγουάης, των μαχητών του IRA και όχι του βρετανικού ιμπεριαλισμού, από την πλευρά του Βιετνάμ, της Γουατεμάλας, του Ελ Σαλβαδόρ, της Νικαράγουας, του Σουδάν, της Χιλής, της Αργεντινής, του Ανατολικού Τιμόρ και των απειράριθμων θυμάτων του ιμπεριαλισμού, του νεοφιλελευθερισμού, των πολυεθνικών, των πλανηταρχών και των Kissinger. Διότι, όπως έλεγε ο μεγάλος Albert Camus, σε έναν τέτοιο κόσμο συγκρούσεων, σε ένα κόσμο θυμάτων και δημίων, είναι καθήκον κάθε σκεπτόμενου ανθρώπου να μην ταχθεί με τους δημίους.

---

[1] Λεπτομερέστερη αναφορά στις εν λόγω αρχές ο αναγνώστης μπορεί να βρει στο μνημειώδες έργο του Howard Zinn “A People’s History of the United States”, σελ. 20-23. Πρόκειται για πολυσέλιδο τόμο, μία αντι- ιστορία των ΗΠΑ, όπως την βίωσαν οι Ινδιάνοι, οι μετανάστες, οι γυναίκες, οι δούλοι, οι φτωχοί και κάθε λογής περιθωριοποιημένοι.

Χριστόφορος Γεωργόπουλος. (Γνωρίzετε ότι ... Ιστορικά.) Φιλελευθερισμός-ΗΠΑ-Reagan.

 Χριστόφορος Γεωργόπουλος. (Γνωρίzετε ότι ... Ιστορικά.) Φιλελευθερισμός-ΗΠΑ-Reagan.

Η επίσημη ιστορία, εκείνη που γράφεται από την οπτική γωνία των εξουσιαστικών ελίτ, για να νομιμοποιηθεί και να γίνει συνείδηση των εξουσιαζόμενων μέσω των ΜΜΕ, των ακαδημαϊκών και των τεχνοκρατών, συνοδεύει τις απαρχές του νεοφιλελευθερισμού με θετικά, αν όχι διθυραμβικά σχόλια. Για ακόμη μία φορά, η εικόνα που παρουσιάστηκε στον πραγματικό κόσμο, εκείνη που βίωσε η συντριπτική πλειονότητα των πολιτών, εμφανίζεται ελαφρώς διαφορετική. Το 1981, πρόεδρος των ΗΠΑ εκλέγεται ο Ronald Reagan, ο άνθρωπος που, μετά την Θάτσερ, θα αναλάμβανε να εφαρμόσει κατά γράμμα το νεοφιλελεύθερο δόγμα στον δυτικό κόσμο. Πνευματικό παιδί των Hayek και  Friedman, δεν χάνει χρόνο στον δρόμο προς την νεοφιλελεύθερη ολοκλήρωση. Πράγματι οι ευεργετικές συνέπειες των πολιτικών του γίνονται άμεσα ορατές. Ας δούμε μερικά από τα επιτεύγματά του:

-Ήδη από το 1982, 30 εκατομμύρια Αμερικάνοι έμειναν άνεργοι για κάποιο χρονικό διάστημα ή για ολόκληρο τον χρόνο.

-Σε άμεση συνέπεια του ανωτέρω, 16 εκατομμύρια Αμερικάνοι έχασαν το δικαίωμα ιατρικής περίθαλψης, η οποία συχνά προϋπέθετε απασχόληση του ασφαλισμένου.

-Επί 1981, αυξήθηκε ο αριθμός θανάτων νηπίων στο Michigan, περιοχή με την μεγαλύτερη ανεργία στην χώρα.

-Την ίδια χρονιά καταργείται για 1 εκατομμύριο παιδιά το δωρεάν σχολικό γεύμα, το οποίο κάλυπτε περισσότερες από τις μισές θρεπτικές τους ανάγκες ημερησίως.

-Το 1/4 των παιδιών της χώρας (12 εκατομμύρια) σύντομα ζούσε κάτω από το όριο της φτώχειας.

-Σε κάποιες περιοχές του Detroit, το 1/3 των παιδιών πέθαιναν πριν συμπληρώσουν τον πρώτο χρόνο ζωής.

-Καταργήθηκαν η βοήθεια σε ανύπαντρες μητέρες, τα κουπόνια σίτισης και η ιατρική περίθαλψη σε απόρους.

-Οι περισσότεροι δικαιούχοι κοινωνικής πρόνοιας (διαφορετικές οι παροχές σε κάθε Πολιτεία) στερήθηκαν βοήθεια 500-700 δολάρια μηνιαίως, με αποτέλεσμα το μηνιαίο εισόδημά τους να πέσει κάτω από το όριο της φτώχειας.

-Τα παιδιά μαύρων παρουσίαζαν τετραπλάσιες πιθανότητες σε σχέση με εκείνα των λευκών να χρειαστούν αρωγή κοινωνικής πρόνοιας.

-Διακόπηκε η παροχή συντάξεων αναπηρίας σε 350.000 δικαιούχους.

-Σημειώθηκαν περικοπές 90% στα κονδύλια για την έρευνα που αφορούσε την χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

-Μειώθηκαν κατά 140 δισεκατομμύρια δολάρια τα κονδύλια για κοινωνικά προγράμματα, την ώρα που τα αντίστοιχα στρατιωτικά αυξήθηκαν κατά 181 δισεκατομμύρια δολάρια.

-Σημειώθηκαν φορολογικές ελαφρύνσεις ύψους 190 δισεκατομμυρίων δολαρίων, με την συντριπτική τους πλειονότητα να αφορά τους πλουσίους.

-Παρά την μείωση στην φορολογία των πλουσίων, δεν σημειώθηκε καμία αύξηση στις επενδύσεις.

Τα παραπάνω θα τα συναντήσετε ως «νεοφιλελεύθερο θαύμα», «απελευθέρωση των αναπτυξιακών δυνατοτήτων», «επιβεβαίωση του νεοφιλελεύθερου δόγματος», «απαλλαγή από αναχρονιστικούς θεσμούς», «μεγέθυνση του φάσματος της ανθρώπινης ελευθερίας». Ο καθένας μπορεί να βγάλει τα δικά του συμπεράσματα.